TCK’nın ilgili maddeleri uyarınca, orman yangını çıkarmak gibi eylemler için ağır hapis cezaları öngörülür. Ayrıca, kasten yangın çıkaran kişi, yangından kaynaklanan tüm maddi ve manevi zararlardan da sorumlu tutulur.

50 BİNİ AŞKIN TAHLİYE

Türkiye’nin Batı kıyılarında ve Güney’inde   günlerdir süren orman yangınları, hem doğayı hem de hukuku alarma geçirdi. Özellikle Hatay Antakya ve  İzmir’in Menderes, Seferihisar ve Selçuk ilçelerinde etkili olan alevler, binlerce hektarlık alanı kül etti. 50 bini aşkın kişi tahliye edilirken, Adnan Menderes Havalimanı ve Çeşme Otoyolu geçici olarak kapatıldı.

KASTEN ÇIKARILMA İHTİMALİ

Yetkililer yangının çıkış sebebine ilişkin çok yönlü bir soruşturma başlatıldığını açıkladı. İlk tespitlerde bazı bölgelerde elektrik hatlarından kaynaklı kıvılcım ihtimali değerlendirilirken, bazı alanlarda “kasten çıkarılmış olabileceğine” dair şüpheler de bulunuyor. Emniyet, bir kişiyi “kasten orman yangını çıkarmak” suçlamasıyla gözaltına aldı.

Yangınların ardından en çok tartışılan konulardan biri de sorumluluğun kimde olduğu.

Yangınların nedenleri genel olarak kasıt, ihmal veya doğal etkenler şeklinde sınıflandırılmaktadır. Türkiye’de ise kamuoyuna yansıyan vakaların büyük bir kısmında yangınların, özellikle kasıtlı eylemler ya da ihmalkâr davranışlar sonucu çıktığı yönündeki değerlendirmeler ön plana çıkmaktadır.

EN AZ 10 YIL HAPİS CEZASI

* Kasıtlı Yangınlar: Eğer bir yangının kasten çıkarıldığı tespit edilirse, bu durum Türk Ceza Kanunu ve  6831 sayılı Orman Kanunu 110. Madde kapsamında gereğince ciddi bir suç teşkil eder. TCK’nın ilgili maddeleri uyarınca, orman yangını çıkarmak gibi eylemler için ağır hapis cezaları öngörülür. Ayrıca, kasten yangın çıkaran kişi, yangından kaynaklanan tüm maddi ve manevi zararlardan da sorumlu tutulur. Bu durumda tazminat yükümlülüğü devreye girer ve mağdurların uğradığı zararların tazmini için hukuki süreçler başlatılabilir.

 * İhmal Sonucu Yangınlar: Yangınların büyük bir kısmı, dikkatsizlik veya ihmal sonucu meydana gelir. Örneğin, anız yakma, piknik ateşi söndürmeme, elektrik tesisatındaki arızalar veya atılan sigara izmaritleri gibi nedenlerle çıkan yangınlar bu kategoriye girer. İhmal sonucu yangın çıkaran kişiler hakkında da TCK’nın taksirle yangına neden olma hükümleri uygulanabilir. Bu durumda hapis cezasının yanı sıra, yine zararların tazmini sorumluluğu doğar. İhmali olan kişi veya kurumlar, yangın nedeniyle meydana gelen tüm zararları karşılamakla yükümlü olabilirler. Bu noktada, yangının çıkışında kurumların veya kamu görevlilerinin ihmali olup olmadığı da önemli bir hukuki soruşturma konusudur. Gerekli önlemleri almayan, denetim görevini yerine getirmeyen kamu kurumları veya özel şirketler hakkında da sorumluluk davaları açılabilir.

 * Doğal Nedenlerle Çıkan Yangınlar: Yıldırım düşmesi gibi doğal olaylar sonucu çıkan yangınlarda ise genellikle hukuki sorumluluk söz konusu değildir. Ancak, doğal nedenlerle başlayan bir yangının, gerekli önlemlerin alınmaması veya müdahalede gecikme nedeniyle büyümesi durumunda, yine ihmal sorumluluğu gündeme gelebilir.

VATANDAŞ NE YAPABİLİR?

Yangında evleri, tarlaları veya işletmeleri zarar gören vatandaşlar, sorumlular hakkında maddi ve manevi tazminat davası açma hakkına sahip.Ancak bunun için yangının sebebi, kusur oranı ve zarar miktarının belgelenmesi gerekiyor. Bilirkişi raporları, resmi tutanaklar ve tanık beyanları bu sürecin temel delillerini oluşturuyor.

Yangınlar, sadece bir felaket değil, aynı zamanda ciddi hukuki sonuçları olan olaylardır. Yangınların nedenlerinin titizlikle araştırılması, sorumluların adalet önüne çıkarılması ve mağdurların haklarının eksiksiz bir şekilde korunması, hukukun temel ilkelerindendir. Bu süreçte, vatandaşların haklarını bilmeleri ve gerektiğinde hukuki yollara başvurmaları büyük önem taşır. Unutulmamalıdır ki, yangınların yaralarını sarmak sadece acil yardım ve rehabilitasyonla değil, aynı zamanda hukuki adaletin tecellisiyle mümkündür.

Av. Didar GÜRSOY

av.didargursoy@gmail.com